Z przyjemnością informujemy o zakończeniu złożonego postępowania prowadzonego przez naszą Kancelarię w formule pro bono. Sprawa dotyczyła grupy klientów, którym ubezpieczyciel odmówił wypłaty świadczeń po zdarzeniu losowym uniemożliwiającym realizację planów wyjazdowych na kilka godzin przez rozpoczęciem.
Pomyślny finał sporu zaowocował nie tylko odzyskaniem pełnej kwoty roszczeń, ale stanowi również istotny wkład w dyskusję nad rzetelnym traktowaniem konsumenta. Rozstrzygnięcie to podkreśla, że zapisy umowne muszą być przejrzyste, a deklarowana ochrona ubezpieczeniowa powinna mieć charakter realny, zwłaszcza w sytuacjach kryzysowych, gdyż właśnie temu powinna służyć.
Misja Kancelarii: Prymat zdrowia, życia i nienaruszalnego prawa do regeneracji
Fundamentem działalności naszej Kancelarii jest zaangażowanie w sprawy dotyczące najwyższych wartości – życia i zdrowia, a także zakazu dyskryminacji. Wierzymy, że prawo do bezpiecznego odpoczynku jest istotnym elementem dbałości o dobrostan psychofizyczny. W sytuacjach, w których nagłe zdarzenia losowe niweczą życiowe plany, zapewnienie kompleksowego wsparcia prawnego osobom poszkodowanym staje się dla nas priorytetem.
Stoimy na stanowisku, że działalność ubezpieczeniowa powinna opierać się na zasadach etyki i wzajemnego zaufania. Mechaniczne odmawianie wypłaty świadczeń w sytuacjach kryzysowych dla klienta uznajemy za praktykę naruszającą standardy rynkowe oraz istotę ochrony ubezpieczeniowej. Ubezpieczenie zakupywane jest właśnie po to, aby z niego skorzystać, kiedy będzie to potrzebne. Naszym celem jest dbałość o to, aby procesy likwidacji szkód przebiegały w sposób rzetelny i zgodny z zasadami współżycia społecznego.
Analiza przypadku: Arbitralność limitów jako nieuczciwy mechanizm odmowny
Istotą sporu była polisa ubezpieczenia kosztów rezygnacji z podróży w sytuacji, gdy na kilka godzin przed wyjazdem wystąpiło nagłe zdarzenie losowe dotyczące wszystkich uczestników. Ubezpieczyciel podjął decyzję o wypłacie świadczenia jedynie części osób, opierając się na restrykcyjnej interpretacji kilku zapisów OWU. Zapisy te miały ograniczyć odpowiedzialność przy rezerwacjach powyżej kilku osób wyłącznie do kręgu najbliższych krewnych.
Kancelaria wskazała na brak spójności systemowej w takim ujęciu: o ile przy rezerwacjach do kilku osób określonych OWU stopień pokrewieństwa nie podlega weryfikacji, o tyle w przypadku grupy już większej o jedną osobę i większych staje się on kluczowym warunkiem wypłaty. Po przeprowadzeniu analizy postanowień okazuje się jednak, że w każdej sytuacji wypłata pełnego ubezpieczenia jest praktycznie niemożliwa. Takie zróżnicowanie sytuacji prawnej konsumentów uznaliśmy za nieuzasadnione w świetle zasady równego traktowania. Argumentowaliśmy, że powyższe rozróżnienie nie znajduje obiektywnego potwierdzenia w ocenie ryzyka ubezpieczeniowego.
Filar I: Kategoryczny charakter abuzywny klauzul w świetle art. 385¹ k.c.
W toku postępowania wykazywaliśmy, że sporne postanowienia, nieuzgodnione indywidualnie z konsumentem, kształtują jego obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami. Nasza analiza dokumentacji ujawniła systemową obecność klauzul niedozwolonych, korespondujących z negatywnymi wpisami w rejestrze UOKiK, takich jak sztuczne i nieuzasadnione zawężanie kręgu osób bliskich, arbitralne limity osobowe drastycznie marginalizujące realny zakres ochrony, blankietowe i nadmiarowe wyłączenia pandemiczne, Nieuprawnione przerzucanie ryzyka zdarzeń o charakterze masowym wyłącznie na barki konsumenta, nieproporcjonalne udziały własne, sztywne i niepodlegające negocjacjom potrącenia kwotowe, stosowane bez względu na specyficzne okoliczności szkody, rygorystyczny formalizm procesowy, niebezpieczna możliwość arbitralnej odmowy wypłaty za marginalne i nieistotne uchybienia obowiązków i inne.
Filar II: Nowoczesne relacje społeczne a bezwzględny zakaz dyskryminacji
Kancelaria wyartykułowała stanowczy sprzeciw wobec anachronicznej i nadmiernie sformalizowanej definicji relacji rodzinnych. Dowodziliśmy, że współczesny model wielopłaszczyznowej rodziny patchworkowej musi być interpretowany w sposób inkluzywny. W przedmiotowej sprawie strony spajały wieloletnie, niezwykle głębokie i autentyczne więzi emocjonalne, w których relacje międzypokoleniowe opierały się na rzeczywistej bliskości rodzinnej.
Wykluczenie takich osób z definicji „bliskich” godzi w najgłębsze uczucia oraz stanowi ewidentną dyskryminację ze względu na światopogląd, a nawet wyznawaną religię, co w niniejszej sprawie miało znaczenie. Takie podejście jest kategorycznie zakazane ustawą o równym traktowaniu. Podkreśliliśmy także za konieczne wsparcie bliskich osób także jeśli nie łączy ich sformalizowane pokrewieństwo – odmienny sposób rozumienia prowadzi do skutków rażąco niesprawiedliwych i społecznie nieakceptowalnych.
Dodatkowo, Rzecznik Finansowy słusznie także zauważył, że rezerwacją objęte były osoby małoletnie, ale nie były rezerwującymi. Zgodnie z prawem małoletni są jedynie uczestnikami podróży, a nie „osobami rezerwującymi” – tej czynności dokonują w ich imieniu rodzice lub opiekunowie prawni. Argument ten całkowicie podważył zasadność stosowania limitów osobowych, które ubezpieczyciel interpretował na niekorzyść klientów.
Filar III: Drastyczne naruszenie obowiązków informacyjnych i przejrzystości
Wykazaliśmy także, że ubezpieczyciel uchybił obowiązkowi transparentnej i zrozumiałej komunikacji. Informacje o kluczowych ograniczeniach były sformułowane w sposób zawiły, nieprzejrzysty i oparty na enigmatycznych odesłaniach, co wyczerpuje znamiona nieuczciwej praktyki rynkowej. Naszą argumentację uwiarygodniło ugruntowane orzecznictwo, że ubezpieczyciel jest zobligowany do klarownego wyjaśnienia znaczenia i skutków przepisów, a nie tylko ich suchego przytoczenia, Konsument musi posiadać realną zdolność do precyzyjnego przewidzenia ekonomicznych konsekwencji danej klauzuli, zaś wszelkie semantyczne niejasności w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia muszą być bezwzględnie rozstrzygane na korzyść konsument. Ubezpieczyciel nie dopełnił obowiązku komunikatywnego przedstawienia warunków umowy. Dokumentacja zawierała jedynie suche odnośniki do paragrafów, co uznaliśmy za nieuczciwą praktykę rynkową. Naszą argumentację wsparło orzecznictwo:
Ścieżka prawna i uprawnienia konsumenta
Dzięki interwencji naszej Kancelarii i Rzecznika Finansowego ubezpieczyciel wypłacił 100% należnego odszkodowania. W wezwaniu do zapłaty sformułowaliśmy jasne żądania:
- Uznanie zapisów o limitach osobowych i restrykcyjnej definicji bliskości za nieposiadające mocy wiążącej.
- Ponowne rozpatrzenie sprawy i wypłatę środków dla wszystkich uczestników, w tym osób małoletnich.
Zastrzegliśmy przy tym prawo do zgłoszenia sprawy do Prezesa UOKiK, Rzecznika Praw Obywatelskich oraz wystąpienia na drogę cywilną, co wiązałoby się z obciążeniem ubezpieczyciela pełnymi kosztami zastępstwa procesowego.
Podsumowanie
Uzyskane rozstrzygnięcie potwierdza, że zapisy umowne stosowane przez zakłady ubezpieczeń muszą być przejrzyste i nie mogą w sposób nieuzasadniony ograniczać praw konsumentów do należnych świadczeń. Jeśli spotkali się Państwo z odmową wypłaty opartą na skomplikowanych limitach osobowych lub kwestionowaniu relacji bliskości, zachęcamy do merytorycznych konsultacji. W ramach naszych działań oferujemy wnikliwą analizę.
Istotą ubezpieczenia jest zapewnienie realnej ochrony w trudnych sytuacjach, a nie jedynie formalne zawarcie umowy. Ubezpieczenie bowiem powinno służyć ludziom. Wygrana ta pokazuje, że dzięki profesjonalnemu wsparciu prawnemu konsumenci mogą skutecznie chronić swoją prywatność i dochodzić roszczeń.
Zapraszamy do kontaktu wszystkie osoby, które mierzą się z podobnymi problemami: office@ajlaw.pl